Verschijningsvormen

Handzeep bestaat in verschillende vormen: vloeibare zeep, vaste handzeep of handgel. Handzeep bevat chemische stoffen om het een lekkere geur te geven en je handen te verzorgen.

Wat moet je weten

Gewone handzeep en desinfecterende handzeep 

Desinfecterende handzeep bevat chemische stoffen die ervoor zorgen dat bacteriën worden gedood. Daarbij verwijdert desinfecterende handzeep ook de bacteriën die juist goed voor je zijn. Bepaalde desinfecterende handzepen zijn officieel een geneesmiddel en alleen via de apotheek verkrijgbaar.  Er bestaat ook desinfecterende handgel. Dit is een biocide en is wel in gewone winkels verkrijgbaar.

Gewone handzeep kun je in winkels/drogisterijen kopen. Op de flessen van deze handzepen lees je meestal het woord ‘antibacterieel’. Het doel van antibacterieel bij deze handzeep is niet om bacteriën te doden, maar om bacteriegroei onder controle te houden. Daarnaast wordt het door de producent vaak gebruikt als een ‘verkoopargument’. Antibacteriële handzepen zouden beter zijn voor je gezondheid, omdat deze zo goed als alle bacteriën verwijderen. Uit onderzoek blijkt dat het gebruik van antibacteriële handzeep door consumenten niet beter zou zijn dan het gebruiken van gewone handzeep met water.

Wanneer is het aan te raden om desinfecterende handzeep te gebruiken?

Desinfecterende handzeep, bijvoorbeeld als handgel waarin zit, kan handig zijn in situaties waarbij je geen water en zeep voorhanden hebt, zoals op vakantie. Met een handgel kun je zo toch je handen wassen. Ook kan desinfecterende handzeep door je arts worden voorgeschreven. Deze mag je dan alleen gebruiken onder begeleiding van je arts of een andere deskundige. Het kan bijvoorbeeld nuttig zijn bij het bestrijden van de buikgriep.

Wat zegt de wet over handzeep?

De veiligheidseisen van gewone handzeep zijn binnen de Europese Unie vastgelegd in de Europese Cosmeticaverordening (1223/2009/EG). Deze wetgeving stelt strenge eisen aan de chemische stoffen die gebruikt worden in handzeep, zodat het niet schadelijk is voor je gezondheid. Voldoet een handzeep niet aan deze wetgeving, dan mag het niet worden verkocht. Daarnaast moet handzeep voldoen aan de Warenwet. Producenten en importeurs moeten ervoor zorgen dat handzeep die op de markt komt is. De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) houdt toezicht op de naleving van de wettelijke eisen door producenten en importeurs.

Een desinfecterende handgel die als biocide mag worden verkocht, moet toegelaten zijn door het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en (Ctgb) en aan een groot aantal eisen voldoen. Deze eisen hebben betrekking op zowel de veiligheid als op de werkzaamheid van de producten. De eisen zijn vastgelegd in de Biocidenverordening (528/2012/EU). Alle EU-lidstaten moeten ervoor zorgen dat deze eisen nageleefd worden.

Triclosan in handzeep

Triclosan is een bacteriedodende stof en wordt soms gebruikt in desinfecterende handzepen. Triclosan wordt ook vaak gebruikt in de gewone handzepen. Je ziet dan het woord ‘antibacterieel’ in een subzin of apart buiten de productnaam staan. Triclosan is dan gebruikt als met een maximaal toegestane dosis van 0.3%. Dit is veilig voor je gezondheid. Uit onderzoek is echter gebleken dat zeep met triclosan géén extra voordelen heeft ten opzichte van normale zeep waar deze chemische stof niet in zit. Daarnaast ontsmet triclosan minder goed als het te kort inwerkt. Onverdund heeft de triclosan houdende zeep minstens 1 minuut nodig om 80% van de aanwezige E. coli-bacteriën te doden. Een gemiddelde handwasbeurt duurt 4 tot 6 maal korter, waarbij de zeep met triclosan ook nog met water verdund wordt.

Tips

Allergisch

Sommige mensen kunnen een allergische reactie krijgen na gebruik van handzeep. Als je bijvoorbeeld gevoelig bent voor . Je kunt dit testen door de handzeep eerst uit te proberen aan de binnenkant van je pols.

Droog je handen

Als je je handen wast is het vooral belangrijk om daarna je handen goed te drogen met een schone handdoek of een blazer. Droog ook goed tussen je vingers.

Situaties waar geen water en ‘gewone’ zeep beschikbaar is.

Heb je geen water en zeep voorhanden, bijvoorbeeld op vakantie? Gebruik dan desinfecterende handgel.

Ingrediënten

Keurmerken en beweringen

Er zijn geen keurmerken of certificeringen speciaal voor handzepen.
Op het etiket van handzepen vind je soms wel de volgende beweringen: 

  • Anti geur 
  • Anti-bacteriële werking

Dit zijn aanbevelingen die producenten zelf op de verpakking mogen zetten. Wil je weten of een chemische stof wel of niet in een product zit, check dan het etiket.
Op de website van Milieu Centraal is een keurmerkenwijzer te vinden. Hierin worden veel keurmerken op het gebied van duurzaamheid en milieu genoemd en uitgelegd.

Bewaren en weggooien

Lege plastic verpakkingen van handzeep gooi je weg bij het plastic afval als dat apart wordt ingezameld. Anders kan het bij het restafval. Voor meer informatie over weggooien van producten, kijk op de website van Milieu Centraal.