Verschijningsvormen en varianten

Kinderen spelen, knuffelen en slapen met poppen en ze sabbelen erop. In de winkels en online vind je veel soorten poppen. Poppen van stof, van plastic of een combinatie van hard of zacht plastic met stof. Ook heb je poppen met elektronica erin, zodat de pop kan praten bijvoorbeeld.

Wat moet je weten

Wat zegt de wet?

In Europa moet speelgoed – en dus ook poppen – voldoen aan strenge veiligheidseisen. De eisen zijn vastgelegd in de Europese Richtlijn Speelgoed (2009/48/EG). Deze richtlijn zegt dat speelgoed geen gevaar mag opleveren voor de gezondheid van het kind. De Europese Richtlijn Speelgoed is vastgelegd in het Warenwetbesluit Speelgoed. Producenten en importeurs moeten ervoor zorgen dat poppen die op de markt komen zijn. De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) houdt toezicht op de naleving van de wettelijke eisen door producenten en importeurs.

Waarvan worden plastic poppen gemaakt?

Je hebt poppen gemaakt van hard plastic en van zacht plastic. Poppen worden vaak gemaakt van twee of meer soorten plastic. Vaak wordt PVC (polyvinylchloride of kortweg vinyl) gebruikt. Naast PVC (polyvinylchloride) wordt ook ABS (acrylonitril butadieen styreen) of TPE (thermoplastisch elastomeer) toegepast. De eerste poppen waren van hard plastic, later werden weekmakers aan het PVC toegevoegd om het plastic zacht te maken. Sommige weekmakers kunnen schadelijk zijn. Het gaat hierbij om zes weekmakers: DEHP, DBP, BBP, DINP, DIDP en DNOP. Zij mogen beperkt in speelgoed worden gebruikt. 

Waarom lees je op de verpakking van poppen niet altijd wat erin zit?

Wanneer je online of in de winkel een pop koopt, vind je soms op de verpakking informatie waar de pop van is gemaakt: plastic of pluche bijvoorbeeld. Meer informatie over de samenstelling van de pop en welke chemische stoffen erin zitten, wordt niet vermeld. Dit is omdat dat niet geregeld is in de wet- en regelgeving.

Batterijen in poppen

Poppen met elektronische onderdelen kunnen een batterij bevatten. Batterijen in een pop worden schadelijk wanneer de chemische vloeistoffen uit de batterij lekken. Daarnaast kan een kind een batterij in de mond stoppen en inslikken als hij de batterij uit het speelgoed zou kunnen halen. Poppen met batterijen moeten daarom zo gemaakt worden dat de batterijhouder alleen met een schroevendraaier of muntstuk geopend kan worden. Zo kunnen kleine kinderen de batterijen er niet uithalen en bijvoorbeeld in hun mond of neus stoppen. Poppen met elektronica zijn veilig om mee te spelen mits de batterijhouder alleen door een volwassene kan worden geopend.

Online kopen

Koop je poppen online, weet dan dat webshops in de EU-lidstaten zich aan Europese regels moeten houden. Koop je via een webshop van buiten de EU-lidstaten dan zijn er andere eisen op de poppen van toepassing. Je weet dan niet hoe veilig het product is. 

Wanneer is een pop geen speelgoed?

Folkloristische en sierpoppen en andere soortgelijke artikelen voor volwassen verzamelaars worden niet als speelgoed aangemerkt. Deze poppen vallen niet onder de Europese Richtlijn Speelgoed (2009/48/EG), maar onder de Europese richtlijn Algemene productveiligheid (2001/95/EG)

Voorzorgs­maatregelen

Tips

De juiste pop voor je kind

Zorg dat je kind speelt met een pop die bestemd is voor de leeftijd van het kind.

Online kopen

Koop je poppen online, weet dan dat webshops in de EU-lidstaten zich aan Europese regels moeten houden. Koop je via een webshop van buiten de EU-lidstaten dan zijn er andere eisen op de poppen van toepassing. Je weet dan niet hoe veilig het product is. 

Nieuw gekocht – even luchten

Haal een nieuw gekochte pop gelijk uit de verpakking en laat het buiten in de frisse lucht een paar dagen uitwasemen. Poppen gemaakt van stof kun je ook wassen voor gebruik.

Was de poppenkleding

Poppen dragen vaak kleding. Gemaakt van katoen of . Omdat bij het maken van kleding vaak chemische stoffen worden gebruikt, is het verstandig poppenkleding uit te wassen voor je je kind ermee laat spelen. Meer weten over chemische stoffen in kleding, kijk dan bij Kleding op deze website.

Allergisch voor kleurstof?

Is je kind allergisch voor kleurstoffen? Was dan poppen van textiel of poppenkleding voor gebruik.

Ingrediënten

Geurstof

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

Parfum

  • soms
Relevant voor
Mensen met een allergie

Deze chemische stoffen worden vaak aan plastic poppen toegevoegd om de lucht van vinyl te maskeren. Vinylgeur is de plastic geur die je bijvoorbeeld ook ruikt in een tent. Sommige kinderen kunnen gevoelig zijn voor parfum en er allergische reacties van krijgen. Heeft je kind een parfumallergie, dan is het aan te raden een pop zonder parfum te gebruiken. Op de verpakking staat niet altijd of er parfum in zit. Je weet dit dus pas als je de pop thuis uitpakt.

Meer info over parfum

Metaal

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

Zware metalen

  • soms

Dit zijn chemische stoffen zoals chroom, lood en cadmium. Deze stoffen komen bijna niet voor in poppen. Alleen in poppen van hard plastic kunnen deze stoffen voorkomen. Deze stoffen kunnen soms ook in de kleding van poppen zitten. Was de kleertjes eerst voordat je je kind met de pop laat spelen.

Meer info over zware metalen

Overig

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

Kleurstoffen

  • soms
Relevant voor
Mensen met een allergie

Deze chemische stoffen zorgen ervoor dat de poppenkleding kleur krijgt. Sommige kinderen zijn allergisch voor blauwe kleurstof.

Meer info over kleurstoffen

Vlamvertragers

  • soms

Dit zijn chemische stoffen die ervoor zorgen dat een pop in het geval van brand niet snel vlamvat. Ze zitten vooral in lappenpoppen, poppen met vulmateriaal in de buik en poppen met elektronica. In speelgoed bedoeld voor kinderen jonger dan 3 jaar of voor speelgoed dat bedoeld is om in de mond stoppen, mogen een aantal vlamvertragers maar in hele kleine hoeveelheden worden gebruikt. Poppen met vlamvertragers die voldoen aan de eisen in de Europese Richtlijn Speelgoed (2009/48/EG) zijn veilig om mee te spelen.

Meer info over vlamvertragers

Weekmakers

  • soms
Relevant voor
Veelgebruikers
Baby's
Jonge kinderen
Zwangeren

Dit zijn olieachtige stoffen die soms aan kunststof poppen worden toegevoegd om ze zacht en flexibel te maken. Weekmakers zitten vrijwel altijd in zacht plastic poppen. Poppen van hard plastic bevatten geen weekmakers. Sommige weekmakers kunnen schadelijk zijn. Van sommige weekmakers weten we dat ze schadelijke effecten kunnen hebben op de gezondheid. Dit betekent niet dat je je meteen zorgen hoeft te maken. Poppen met weekmakers erin zijn veilig om mee te spelen. Voor sommige mensen, zoals bij zwangeren, baby's, jonge kinderen en als je producten met weekmakers veel gebruikt kunnen weekmakers een risico zijn.

Meer info over weekmakers

Plastic

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

ABS

  • soms

Poppen worden gemaakt van twee of meer soorten plastic. Naast PVC wordt soms het plastic ABS (Acrylonitril Butadieen Styreen) gebruikt. Het is een hard plastic dat moeilijk te verbuigen is. Poppen gemaakt van ABS zijn veilig om mee te spelen.

PVC

  • vaak

Dit is een plastic waar poppen vaak van worden gemaakt. Poppen gemaakt van PVC (polyvinylchloride) zijn veilig om mee te spelen.

Meer info over pvc

Plastic

  • vaak

Poppen worden vaak gemaakt van twee of meer soorten plastic. Naast PVC (polyvinylchloride) wordt ook ABS (acrylonitril butadieen styreen) of TPE (thermoplastisch elastomeer) toegepast. Poppen gemaakt van plastic zijn veilig om mee te spelen.

Meer info over plastic

TPE

  • soms

Poppen worden gemaakt van twee of meer soorten plastic. Naast PVC (polyvinylchloride) wordt soms het plastic TPE (thermoplastisch elastomeer) toegepast. Het is een plastic dat zacht en flexibel is. Poppen gemaakt van TPE zijn veilig om mee te spelen.

Meer info over tpe

Alternatieven

Gebruik je neus

Wil je liever dat je kind speelt met een pop zonder , gebruik je neus! Op de verpakking staat vaak niet of een pop parfum bevat, maar je neus is een goede raadgever.

Liever geen weekmakers

Wil je liever dat je kind speelt met poppen zonder weekmakers, gebruik dan poppen gemaakt van textiel.

Keurmerken en beweringen

Er zijn geen keurmerken speciaal voor poppen.

Op verpakkingen van poppen vind je soms de volgende keurmerken:

  • GS- of TUV-label keurmerk: Dit keurmerk geeft aan dat de producent de pop heeft laten testen op schadelijke stoffen bij keurmerkinstituut TUV.

Op de website van Milieu Centraal is een keurmerkenwijzer te vinden. Hierin worden veel keurmerken op het gebied van duurzaamheid en milieu genoemd en uitgelegd.

Niet geschikt voor kinderen jonger dan 3 jaar 

Omdat jonge kinderen dingen in hun mond stoppen, moeten poppen voor kinderen tot drie jaar aan een aantal extra eisen voldoen. Op de verpakking van poppen die bestemd zijn voor oudere kinderen is een waarschuwing aangebracht. Bijvoorbeeld: 'Niet geschikt voor kinderen jonger dan 36 maanden' of 'Niet geschikt voor kinderen jonger dan drie jaar' of het logo dat je hiernaast ziet. Is speelgoed duidelijk niet geschikt voor kinderen jongeren dan 3 jaar, dan hoeft dit er niet op te staan.12


CE-markering

CE-markering staat voor Conformité Européenne. Het is een merkteken waarmee een producent duidelijk maakt dat zijn product voldoet aan de Europese wetgeving en met succes een eventuele keuring kan doorstaan. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) houdt toezicht op de naleving van de wet- en regelgeving door bedrijven.

Op verpakkingen van poppen staan ook beweringen. De poppen zijn 'weekmaker-vrij' of 'PVC-vrij'. Dit zijn aanbevelingen die producenten zelf op de verpakking mogen zetten. Wil je weten of een chemische stof wel of niet in een product zit, vraag het na bij de producent.

Bewaren en weggooien

Poppen waarmee je kind niet meer speelt, kun je doorgeven aan anderen of wegbrengen naar een kringloopwinkel. Is de pop kapot en wil je hem weggooien, dan kan dat bij het restafval. Als het tenminste geen pop is met elektronica erin. Gooi die weg volgens de gebruiksaanwijzing, of kijk voor meer informatie over het weggooien van producten op de website van Milieu Centraal.