In het kort

Houten speelgoed is natuurlijk gemaakt van hout. Chemische stoffen komen voor in de verflaag of in de lijm waarmee plankjes aan elkaar zijn gelijmd. Deze stoffen mogen geen gevaar opleveren voor de gezondheid van kinderen. Op de verpakking van speelgoed staat voor welke leeftijd het speelgoed geschikt is. Houten speelgoed is te gebruiken, maar niet per se veiliger dan plastic speelgoed.

Wat zit er in houten speelgoed?

Houten speelgoed kan gemaakt zijn van verschillende houtsoorten. Voorbeelden zijn beukenhout en vurenhout. Het voordeel van beukenhout is dat het minder splintert dan vurenhout. Je kunt massief houten speelgoed kopen (gemaakt uit één stuk hout) of speelgoed dat is gemaakt van triplex of multiplex platen. Deze platen bestaan uit op elkaar gelijmde plankjes. Houten speelgoed kan geverfd, gelakt of geolied zijn.

Chemische stoffen die in houten speelgoed kunnen zitten, zijn bijvoorbeeld zware metalen en formaldehyde. Als houten speelgoed geverfd is, zitten er vaak (zware) metalen in de verflaag. Deze metalen zitten bijvoorbeeld in kleurstoffen en hulpstoffen die in verf zitten. De chemische stof formaldehyde kan in houten speelgoed zitten waarvan onderdelen aan elkaar zijn gelijmd of in houten speelgoed gemaakt van triplex of multiplex plankjes.

Is houten speelgoed veilig?

Kinderen kunnen veilig spelen met houten speelgoed, ook als er zware metalen of formaldehyde in zit. Vanzelfsprekend moet het speelgoed dan wel aan de wettelijke eisen voldoen. Als kinderen sabbelen op houten speelgoed, kunnen ze met hun tandjes delen van de verflaag van het speelgoed schrapen en stukjes verf inslikken. Metalen mogen maar in hele kleine hoeveelheden uit de verflaag van houten speelgoed vrijkomen. Deze kleine hoeveelheden zijn niet schadelijk voor de gezondheid van het kind. Ook het mogelijk vrijkomen van formaldehyde levert geen gevaar op voor de gezondheid van kinderen.

Ingrediënten

In deze ingrediëntenlijst zie je per stof of deze veilig is.

Kleurstof

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

Kleurstoffen

  • Vaak

Kleurstoffen zorgen ervoor dat de verflaag op houten speelgoed zijn kleur krijgt. Houten speelgoed dat geverfd is, is veilig te gebruiken.

Verharder

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

Formaldehyde

  • Soms

Formaldehyde kan in houten speelgoed zitten waarvan onderdelen aan elkaar gelijmd zijn of in houten speelgoed gemaakt van triplex of multiplex plankjes. Het mogelijk vrijkomen van formaldehyde tijdens het spelen met houten speelgoed levert geen gevaar op voor kinderen. Kinderen kunnen dus veilig spelen met houten speelgoed waar formaldehyde in zit.

Meer info over Formaldehyde

Zware metalen

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

Zware metalen

  • Vaak

Zware metalen zijn chemische stoffen zoals zink, barium, mangaan, strontium en lood. In de verflaag op houten speelgoed kunnen hele kleine hoeveelheden van deze stoffen voorkomen. Binnen de Europese Unie zijn er regels over de hoeveelheid zware metalen die uit de verflaag mogen vrijkomen, zodat ze geen gevaar vormen voor de gezondheid van kinderen.

Meer info over Zware metalen

Tips

  • Lees het etiket. Op het etiket staat voor welke leeftijd het houten speelgoed geschikt is.

Online kopen

Let op als je houten speelgoed online bestelt:

  • Koop je een product bij een Nederlandse webwinkel of webwinkel in het buitenland? Het is altijd goed om op te letten en na te gaan bij wie je iets koopt.

  • Let extra op bij webwinkels die werken met dropshipping: je bestelt dan een product bij een Nederlandse webwinkel, de webwinkel plaatst daarna dezelfde bestelling bij een leverancier in een ander EU-land of daarbuiten. Deze leverancier stuurt het product dan naar je op. Hierdoor kan de webwinkel niet de kwaliteit van het product controleren. Lees meer over dropshipping op de pagina Wet- en regelgeving.

  • Koop je zelf een product bij een webwinkel buiten de Europese Unie? Beoordeel het product dan kritisch voordat je het koopt.

Verschijningsvormen

Verschillende soorten houten speelgoed

Houten speelgoed komt voor in allerlei vormen en maten. Een paar voorbeelden zijn treinbanen, blokken, puzzels, autootjes, dierfiguren en poppenhuizen.

Informatie op het etiket

Keurmerken

Op het etiket van houten speelgoed kan je onderstaande keurmerken tegenkomen:

  • FSC is het keurmerk voor duurzame bosbouwproducten. Om het keurmerk te mogen gebruiken, moeten producenten het product laten testen door een onafhankelijke organisatie. Producenten betalen voor het mogen gebruiken van het logo.

  • Het TÜV-keurmerk geeft aan dat de producent het product heeft laten testen op schadelijke stoffen bij keurmerkinstituut TÜV. Deze test is ter bevestiging dat het product veilig is en voldoet aan de eisen die worden gesteld in wetgeving.

Beweringen en waarschuwingen

Op het etiket van houten speelgoed kan je onderstaande symbolen tegenkomen:

  • Op de verpakking van speelgoed dat niet bestemd is voor kinderen jonger dan 3 jaar, maar wel aantrekkelijk kan zijn voor kinderen jonger dan 3 jaar is een waarschuwing aangebracht. Bijvoorbeeld: ‘Niet geschikt voor kinderen jonger dan 36 maanden’ of ‘Niet geschikt voor kinderen jonger dan 3 jaar’, of je ziet dit logo erop staan. Is speelgoed duidelijk niet geschikt voor kinderen jongeren dan 3 jaar, dan hoeft dit er niet op te staan.

  • CE-markering staat voor Conformité Européenne. Het is een merkteken waarmee een producent duidelijk maakt dat zijn product voldoet aan de Europese wetgeving en met succes een eventuele keuring kan doorstaan.

Bewaren en weggooien

Houten speelgoed gaat lang mee. Houten speelgoed waar een kind niet meer mee speelt, kun je doorgeven aan anderen of wegbrengen naar een kringloopwinkel. Is het kapot en wil je het weggooien? Dan kan het bij het restafval. Kijk voor meer informatie over het weggooien van producten op de website van Milieu Centraal.

Meer informatie

Is houten speelgoed veiliger dan plastic speelgoed?

Houten speelgoed is niet per se veiliger dan plastic speelgoed. Uit zowel houten speelgoed (met of zonder verflaag) als uit plastic speelgoed kunnen chemische stoffen vrijkomen. Dit zijn hele kleine hoeveelheden, die geen gevaar mogen opleveren voor de gezondheid van het kind.

Zelf houten speelgoed verven?

Niet elke verf is geschikt om kinderspeelgoed mee te verven. Uit sommige verf kan een te hoge hoeveelheid (zware) metalen uit de verflaag vrijkomen, als een kind op het speelgoed sabbelt. Het vrijkomen van te hoge hoeveelheden (zware) metalen uit houten speelgoed kan schadelijk zijn voor de gezondheid. Er is kindvriendelijke of kindveilige verf te koop die voldoet aan de EN71-3. Als deze norm niet op de verpakking staat, is de verf niet per se onveilig om speelgoed mee te verven. Je kunt contact opnemen met de producent om navraag te doen. Zorg voor een goede hechting van de verf op het speelgoed, zodat deze niet afbladdert. Zorg er ook voor dat de verf de tijd krijgt om uit te harden. Uitharden duurt langer dan drogen. Hoe lang het uitharden duurt, staat op de verfverpakking.

Wat zegt de wet over houten speelgoed?

In de Europese Unie moet speelgoed, dus ook houten speelgoed, voldoen aan strenge veiligheidseisen. Deze eisen zijn vastgelegd in de Europese Speelgoedrichtlijn (2009/48/EG). In deze richtlijn staat dat speelgoed geen gevaar mag opleveren voor de gezondheid van het kind. De Europese Speelgoedrichtlijn is in Nederland opgenomen in het Warenwetbesluit Speelgoed. Producenten en importeurs moeten ervoor zorgen dat houten speelgoed dat op de markt komt veilig is. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) houdt toezicht op de naleving van de wettelijke eisen voor producenten en importeurs. 

Sinds 2013 staan er in de Europese Speelgoedrichtlijn strengere eisen voor de hoeveelheid verschillende, schadelijke metalen die uit speelgoed mogen vrijkomen. In de NEN norm EN-71-3 staat hoe het vrijkomen van deze metalen gemeten kan worden. Soms staat deze norm op de verpakking van houten speelgoed (of kinderveilige verf) vermeld. Dit betekent dat de hoeveelheid schadelijke metalen die uit de verflaag vrijkomt, voldoet aan de Europese Speelgoedrichtlijn. Al het speelgoed moet aan deze richtlijn voldoen. Dat het speelgoed voldoet aan de NEN norm EN71-3 hoeft dus niet op de verpakking te staan.