Relevant voor

Toepassing

Formaldehyde komt als stof in verschillende producten voor.

Formaldehyde als natuurlijke stof

Formaldehyde zit van nature in bijvoorbeeld voeding en in je lichaam komt het vrij bij de stofwisseling.

Formaldehyde als bijproduct

Formaldehyde ontstaat tijdens het branden van kaarsen, wierook en (ethanol) openhaarden en bij het bereiden van eten. Het zit dan in de rook die vrijkomt. Verder is formaldehyde aanwezig in uitlaatgassen en in sigarettenrook.

Formaldehyde als ingrediënt

Formaldehyde zelf zit als in verf, schoonmaakmiddelen en lijmen. Naast formaldehyde kunnen er ook conserveermiddelen in deze producten zitten waaruit formaldehyde kan vrijkomen, bijvoorbeeld diazolidinylureum en DMDM-hydantoïn. Deze stoffen heten formaldehyde-releasers en zitten bijvoorbeeld in sommige persoonlijke verzorgingsproducten.

Formaldehyde zit ook als verharder in lijmen gebruikt in houtvezelplaten, zoals spaanplaat, HDF (High Density Fibreboard), MDF (Medium Density Fibreboard), triplex en multiplex. In de bouw gebruiken ze veel van deze houtvezelplaten. Laminaat, meubels en andere houten voorwerpen, zoals speelgoed, zijn hier ook vaak van gemaakt.

Verder is formaldehyde een ingrediënt voor polyoxymethyleen (POM). Dit is een plastic die bijvoorbeeld veel binnen de auto- en elektronica-industrie wordt gebruikt. Zo zit POM in de auto onder andere in onderdelen voor autogordels, handgrepen en roosters van luidsprekers en in elektronica onder andere in printers, elektrische tandenborstels en sommige koffiezetapparaten. 

In de textielindustrie wordt formaldehyde gebruikt om kleding, de bekleding van meubels, gordijnen en vitrages kreukvrij en vuilafstotend te houden.

Actuele stand van zaken

Formaldehyde kan in verschillende producten zitten. Daarom zijn er verschillende wetten en regels rondom het gebruik van formaldehyde:

  • Verf, schoonmaakmiddelen en lijmen
    Formaldehyde is binnen de Europese Unie bestempeld als een stof die kanker kan veroorzaken. Dit betekent dat de stof niet meer dan 0,1% aanwezig mag zijn in vloeibare producten voor consumenten, zoals verf, schoonmaakmiddelen en lijmen.
  • Kleding en textiel
    In Nederland staat in de Warenwet hoeveel formaldehyde voor en na het wassen aanwezig mag zijn in textiel. Binnen Europa mag vanaf 1 november 2020 nog maar kleine hoeveelheden formaldehyde aanwezig zijn in kleding en bekleding van meubels.
  • Persoonlijke verzorgingsproducten
    Formaldehyde mag in Europa niet meer in persoonlijke verzorgingsproducten zitten. Echter, formaldehyde-releasers mogen wél in persoonlijke verzorgingsproducten zitten. Formaldehyde-releasers hebben hun eigen grenzen in welke hoeveelheid ze aanwezig mogen zijn in persoonlijke verzorgingsproducten. Als er door het vrijkomen van uit de formaldehyde-releasers meer dan 0.05% formaldehyde in een product zit, moet op het etiket de zin ‘bevat formaldehyde’ staan.
  • Speelgoed
    In speelgoed mag niet meer dan 0,1% formaldehyde aanwezig zijn. Voor speelgoed bestemd voor kinderen jonger dan 3 jaar, komen er specifieke regels voor de hoeveelheid formaldehyde die erin mag zitten of die eruit vrij mag komen. Deze specifieke regels gaan ook gelden voor speelgoed voor kinderen van alle leeftijden dat in de mond komt, zoals fluitjes en ballonnen.
  • Laminaat en meubels
    Er zijn momenteel geen wetten die het vrijkomen van formaldehyde uit laminaat en meubels beperken. Wel hebben producenten in Europa hierover vrijwillig afspraken gemaakt. Op dit moment wordt er op Europees niveau gewerkt aan een wet die grenzen stelt aan het vrijkomen van formaldehyde uit consumentenproducten, zoals laminaat en meubels.
  • Spaanplaat
    Bouwmarkten mogen in Nederland alleen spaanplaat met een beperkte hoeveelheid formaldehyde verkopen. Dit staat in het Spaanplaatbesluit (Warenwet). Hiervoor is geen Europese regelgeving.
  • Auto-industrie
    Binnen de auto-industrie zijn vrijwillig afspraken gemaakt om het vrijkomen van formaldehyde te beperken.

Risicotoelichting

Formaldehyde kan vrijkomen uit producten en in de lucht terechtkomen. Het kan dan schadelijk zijn voor de gezondheid. Uit onderzoek blijkt dat formaldehyde neuskanker bij ratten kan veroorzaken. De stof is mogelijk ook kankerverwekkend voor mensen. Je loopt vooral als je lange tijd veel formaldehyde inademt. Door goed te ventileren kun je de hoeveelheid formaldehyde in je huis snel verminderen. Het is verstandig om goed te ventileren na het kopen van nieuwe meubels, gordijnen of laminaat of na het verven. Door strenge regels komt formaldehyde maar in kleine hoeveelheden voor in producten en is het gebruik van deze producten .

Formaldehyde kan verder zorgen voor irritatie aan de luchtwegen. Bij mensen met overgevoelige luchtwegen of astma kan het inademen van formaldehyde extra klachten veroorzaken.

Ook kan formaldehyde leiden tot . Als je een contactallergie hebt voor formaldehyde is het belangrijk om het etiket van persoonlijke verzorgingsproducten zorgvuldig te lezen. Vermijd producten waarop staat 'bevat formaldehyde'. Ook is het verstandig om nieuw gekocht textiel te wassen voor gebruik. Voor informatie over formaldehyde en formaldehyde-releasers in overige producten, zoals schoonmaakmiddelen, lijmen en verven, kun je contact opnemen met de leverancier van het product. Specifieke adviezen over hoe je kunt omgaan met een allergie voor formaldehyde of formaldehyde-releasers kun je ontvangen van je huisarts of dermatoloog.