In het kort.
Er bestaat speelzand voor buiten en speelzand voor binnen. Speelzand voor buiten is 100% natuurlijk. Aan speelzand voor binnen zijn vaak kleine hoeveelheden andere stoffen toegevoegd. In de media is gemeld dat in sommige soorten speelzand voor binnen asbest zit. De Nederlands Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) onderzoekt momenteel om welke soorten het gaat. We weten nu nog niet in welk soorten speelzand voor binnen asbest zit. Daarom is het beter om kinderen voorlopig niet met speelzand voor binnen te laten spelen.
Wat zit er in speelzand?.
Zand is een natuurlijk materiaal. Speelzand voor buiten, bijvoorbeeld zandbakzand, bestaat helemaal uit zand.
Speelzand voor binnen bestaat in de meeste gevallen voor 98% uit zand en 2% aan toevoegingen. Die toevoegingen, zoals glycerol, dimethicone of polyisobuteen, zorgen ervoor dat het zand zacht blijft en een beetje plakt. Zo kan je kind er taartjes en kastelen mee bouwen. Zonder die toevoegingen zou het zand te los zijn. Soms zit er levensmiddelenkleurstof in speelzand om het een mooi kleurtje te geven.
Momenteel zijn er zorgen over asbest in speelzand voor binnen. Asbest komt van nature voor in stenen en rotsen. Of er asbest in de stenen zit, hangt af van de plek op de wereld waar de stenen vandaan komen. Bij het maken van zand van deze stenen kan asbest onbedoeld ook in zand terechtkomen.
Ingrediënten
- Hoe vaak zit het er in?
- Veilig te gebruiken?
Bevochtigingsmiddel.
-
Hoe vaak zit het er in?
Vaak
-
Hoe vaak zit het er in?
Vaak
Bindmiddel.
-
Hoe vaak zit het er in?
Vaak
Kleurstof.
-
Hoe vaak zit het er in?
Soms
Zand.
-
Hoe vaak zit het er in?
Vaak
Zijn chemische stoffen in speelzand veilig?.
Speelzand moet voldoen aan strenge veiligheidseisen. Asbest mag bijvoorbeeld niet in speelgoed, zoals speelzand, zitten. Op dit moment doet de NVWA onderzoek naar de aanwezigheid van asbest in speelzandproducten voor binnen. Omdat dit onderzoek nog niet is afgerond, is nu nog niet duidelijk in welke soorten speelzand voor binnen asbest zit. Daarom is het beter om kinderen voorlopig niet met speelzand voor binnen te laten spelen.
Bij is zandbakzand om mee te spelen. Jonge kinderen die in de zandbak spelen krijgen gemiddeld per dag 0,2 gram zand in hun mond. Dat is zo weinig dat spelen in zandbakken veilig is.
Tips.
Zorg voor goede hygiëne
Het is belangrijk speelzand buiten schoon te houden. Dek de zandbak af, zodat (huis)dieren de zandbak niet kunnen gebruiken om hun dagelijkse behoefte in te doen. Ook blijft het zand dan droog. Zand dat lang nat is, kan bacteriën en virussen gaan bevatten waardoor je kind ziek kan worden.
Ververs het zand
Ook speelzand kan vies worden. Ververs het zand minimaal 1 keer per jaar.
Online kopen
Let op als je speelzand online bestelt:
Koop je een product bij een Nederlandse webwinkel of webwinkel in het buitenland? Het is altijd goed om op te letten en na te gaan bij wie je iets koopt.
Let extra op bij webwinkels die werken met dropshipping: je bestelt dan een product bij een Nederlandse webwinkel, de webwinkel plaatst daarna dezelfde bestelling bij een leverancier in een ander EU-land of daarbuiten. Deze leverancier stuurt het product dan naar je op. Hierdoor kan de webwinkel niet de kwaliteit van het product controleren. Lees meer over dropshipping op de pagina Wet- en regelgeving.
Koop je zelf een product bij een webwinkel buiten de Europese Unie? Beoordeel het product dan kritisch voordat je het koopt.
Alternatieven.
Je kunt kinderen ook laten spelen met klei. Daarmee kunnen ze ook kneden en bouwen.
Verschijningsvormen.
Verschillende soorten speelzand
Er bestaat speelzand voor buiten en speelzand voor binnen. Speelzand voor binnen heet ook wel magisch speelzand, kinetisch speelzand, aquazand, modelzand of maanzand.
Informatie op het etiket.
Keurmerken
Op verpakkingen van speelzand vind je soms het volgende keurmerk:
-
Het TÜV-keurmerk geeft aan dat de producent het product heeft laten testen op schadelijke stoffen bij keurmerkinstituut TÜV. Deze test is ter bevestiging dat het product veilig is en voldoet aan de eisen die worden gesteld in wetgeving.
Beweringen en waarschuwingen
Op verpakking van speelzand kun je onderstaand symbool tegenkomen:
-
CE-markering staat voor Conformité Européenne. Het is een merkteken waarmee een producent duidelijk maakt dat zijn product voldoet aan de Europese wetgeving rondom veiligheid, gezondheid, milieu en consumentenbescherming. Het product kan met succes een eventuele keuring doorstaan. Voor de meeste consumentenproducten is een keuring niet verplicht. Let wel op, sommige Chinese producenten verkopen producten met een CE-teken (China Export) dat lijkt op het Europese CE-teken. Meer informatie en de verschillen tussen de twee logo’s vind je op de website van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit.
Bewaren en weggooien
Speelzand voor buiten is gewoon zand. Je kunt het als je kind er niet langer in speelt, uitstrooien in je tuin bijvoorbeeld. Ververs speelzand in ieder geval 1 keer per jaar.
Meer informatie over het weggooien van producten vind je op de website van Milieu Centraal.
Speelzand voor binnen weggooien
Gooi speelzand voor binnen niet in de gewone afvalbak. Speelzand voor binnen weggooien kan door het zand eerst nat te maken en dan dubbel te verpakken in een plastic zak. Zo is het goed afgeschermd. Dit is belangrijk, omdat er zorgen zijn over de aanwezigheid van asbest in speelzand voor binnen. Neem vervolgens contact op met de gemeente of afvalinzamelaar. Die kan aangeven waar en hoe je dit het beste in kan leveren.
Meer informatie.
Hoe zit het met asbest in speelzand?
In februari 2026 kwam in het nieuws dat er asbest in speelzand kan zitten. Het gaat daarbij om speelzand voor binnen, niet om zandbakzand. Er mag geen asbest in speelzand zitten. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) doet onderzoek naar de van asbest in speelzand. De resultaten worden binnenkort verwacht. Verschillende experts raden voorlopig af om kinderen met speelzand te laten spelen. Dit advies wordt door de NVWA gedeeld. Meer informatie over het onderzoek staat op de website van de NVWA. Daar staan ook tips hoe je speelzand kunt weggooien.
Wat zegt de wet over speelzand?
Speelzand is speelgoed. In Europa moet speelgoed voldoen aan strenge veiligheidseisen. Deze eisen zijn vastgelegd in de Europese Richtlijn Speelgoed (2009/48/EC). Deze richtlijn zegt dat speelgoed geen gevaar mag opleveren voor de gezondheid van het kind. Ook niet als kinderen tijdens het spelen zand in hun mond krijgen of inslikken. De Europese Richtlijn Speelgoed is in Nederland vastgelegd in het Warenwetbesluit Speelgoed.
Producenten en importeurs moeten ervoor zorgen dat speelzand dat op de markt komt veilig is. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) houdt toezicht op de naleving van de wettelijke eisen door producenten en importeurs.
