Verschijningsvormen

Een gazon heeft regelmatig bemesting nodig. Door het bemesten met gazonmest bescherm je het gras tegen ziektes, verkleurt het gras minder snel en is er ook minder kans op mosvorming. Er zijn verschillende soorten gazonmest. Meestal koop je ze in de vorm van korrels die over het gazon gestrooid moeten worden.

Wat moet je weten

Wat zit er in gazonmest?

Gazonmest bevat drie basisstoffen: stikstof (N), fosfor (P) en kalium (K). Dit zijn voedingsstoffen die nodig zijn voor gezonde groei van het gras. Op de verpakking staat de term NPK met cijfers daarachter. Bijvoorbeeld NPK 6-3-5. Dit betekent dat de gazonmest bestaat uit 6% stikstof, 3% fosfor en 5% kalium. De samenstelling van NPK verschilt per gazonmest. Maar er worden nog veel meer stoffen en elementen toegevoegd. Bijvoorbeeld magnesium en calcium.

Er zijn drie typen gazonmest: biologische mest, kunstmest en organische minerale mest.

Biologische/organische mest
Biologische of 100% organische mest bestaat uitsluitend uit producten van plantaardige of dierlijke oorsprong. Denk aan vedermeel, beendermeel, vinassekali, algen en bacteriën. In de bodem worden deze producten omgezet tot voeding voor de plant. Organische mest is in gebruik en leidt tot een betere bodemstructuur. Op de verpakking van 100% organische mest staat vaak vermeld: Toegestaan voor biologische land- en tuinbouw conform EU verordening 834/2007. Soms zitten er naast voedingsstoffen ook schimmels en bacteriën in organische mest.

Koemest is een veelgebruikt type dierlijke gazonmest. De gedroogde koemestkorrels die je in tuincentra koopt, zijn soms vermengt met wat (snel werkende) kippenmest. Het brengt veel organische stof in de bodem en bevordert de bodemstructuur. Maar koemest heeft vaak lage NPK waardes en is daarom niet echt een hele goede bemester.

Kunstmest, oftewel minerale of anorganische mest
Kunstmest wordt in een fabriek geproduceerd. Kunstmest lost goed op in water waardoor het gras het snel kan opnemen. Het heeft daarom een kortere werkingsduur dan biologische/organische mest. Nadeel van kunstmest is dat de productie ervan veel energie en fossiele brandstoffen kost en uitstoot van broeikasgassen zoals CO2 veroorzaakt. Ook verbetert kunstmest de bodemstructuur niet.

Organische minerale mest
Organische minerale mest bestaat uit organische meststoffen en, voor een kleiner deel, uit kunstmeststoffen. Voordeel van deze mix is dat de kunstmeststoffen vaak direct hun werk doen terwijl de aanwezige organische meststoffen voor langere termijn hun werking houden.

Wat zegt de wet

Op de handel en het gebruik van meststoffen is regelgeving van toepassing. De basis hiervan zijn richtlijnen en verordeningen die in de Europese Unie tot stand zijn gekomen. Het mestbeleid in Nederland is afgeleid van de voorschriften in de Europese Nitraatrichtlijn (91/676/EEG), die wil voorkomen dat stoffen uit mest het grond- en oppervlaktewater vervuilen. Nederland geeft invulling aan de Nitraatrichtlijn door middel van onderstaande wetgeving en besluiten voor meststofproducten:

  • Meststoffenwet
  • Uitvoeringsbesluit meststoffenwet
  • Uitvoeringsregeling meststoffenwet
  • Besluit Gebruik Meststoffen
  • Uitvoeringsregeling Gebruik Meststoffen

EG-meststoffen (kunstmeststoffen) kennen een toelatingsprocedure. Toegelaten EG-meststoffen staan op Annex I van de Verordening (EG) nr. 2003/2003. Ze moeten voldoen aan algemene, landbouwkundige, milieu- en etiketteringseisen om te mogen worden geproduceerd en verhandeld. De verantwoordelijkheid ligt bij de producent of ondernemer die de EG-meststof verhandelt.

Zware metalen

Zware metalen komen van nature voor in de bodem. Daarnaast komen zware metalen in landbouwgronden terecht via kunst- en dierlijke mest. Het gaat met name om cadmium, zink en koper. In het Uitvoeringsbesluit Meststoffen is vastgelegd wat de maximale waarden voor zware metalen in meststoffen mogen zijn.

Tips

Milieu 

Wil je het milieu zo min mogelijk belasten, kies dan voor 100% organische gazonmest in plaats van kunstmest. Ook is het belangrijk om de juiste hoeveel mest per m² gazon te gebruiken. Lees de gebruiksaanwijzing, want overtollige mest verontreinigt de bodem en het grond- en oppervlaktewater. Bovendien kan overbemesting de graswortels verbranden, met een gelige grasmat als gevolg.

Direct sproeien

Sproei je gazon direct na het bemesten. Meststoffen kunnen vrij agressief zijn en in combinatie met zon voor verbranding zorgen. Door te sproeien zorg je ervoor dat de mestkorrels volledig oplossen en opgenomen kunnen worden door het gazon.

Kinderen

Houd gazonmest buiten het bereik van kinderen en huisdieren. De korrels zijn niet voor inwendig gebruik! Lang niet altijd staat deze waarschuwing op de verpakking.

Online kopen

Koop je gazonmest online, weet dan dat webshops in de EU-lidstaten zich aan Europese regels moeten houden. Koop je via een webshop van buiten de EU-lidstaten dan kunnen er andere eisen op de gazonmest van toepassing zijn.

Ingrediënten

Mineraal

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

Calciumcarbonaat

  • soms

Calciumcarbonaat komt soms voor in gazonmest. Het verhoogt de zuurgraad (pH) van de grond, wat gunstig is voor het bodemleven. Ook is calcium een belangrijk voedingselement voor gras en speelt calciumcarbonaat een rol als bodemverbeteraar. Gazonmest met calciumcarbonaat is veilig te gebruiken.

Meer info over calciumcarbonaat

Fosfor

  • vaak

Fosfor (P) komt vaak voor in gazonmest. Het is een mineraal dat voorkomt in de vorm van fosfaat. Op de verpakking van gazonmest wordt fosfor vaak aangeduid als “fosfor zuuranhydride (P2O5)”. Fosfor bevordert de groei van wortels waardoor de voedingstoffen en mineralen beter kunnen worden opgenomen. Gazonmest met fosfor is veilig te gebruiken.

Meer info over fosfor

Kaliumoxide

  • vaak

Kaliumoxide komt vaak voor in gazonmest. Kalium is nodig voor de vochtregulering en energiehuishouding van het gras. Ook verhoogt het de weerstand tegen vorst in de winter. Gazonmest met kaliumoxide is veilig te gebruiken.

Meer info over kaliumoxide

Magnesiumoxide

  • vaak

Magnesiumoxide is een mineraal dat vaak voorkomt in gazonmest. Magnesium zorgt ervoor dat het gras sneller herstelt en een mooie groene kleur krijgt. Gazonmest met magnesiumoxide is veilig te gebruiken.

Meer info over magnesiumoxide

Stikstofverbindingen

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

Stikstof

  • vaak

Stikstof (N) komt vaak voor in gazonmest. Het zorgt ervoor dat het gras goed blijft groeien en een groene kleur behoudt. Op de verpakking van gazonmest lees je dat de stikstof bijvoorbeeld afkomstig is van ureum, ammonium, nitraat of dat het organisch gebonden stikstof is. Gazonmest met stikstof is veilig te gebruiken.

Meer info over stikstof

Zware metalen

  • Hoe vaak zit het er in?
  • Veilig te gebruiken?

Zware metalen

  • vaak
Relevant voor
Baby's
Jonge kinderen
Zwangeren

Zware metalen komen vaak voor in gazonmest. Het gaat onder andere om cadmium, zink en koper. In het Uitvoeringsbesluit Meststoffen is vastgelegd wat de maximale waarden voor zware metalen in meststoffen mogen zijn.

Meer info over zware metalen

Alternatieven

Compost is een geschikt alternatief voor mest. Compost ontstaat door vertering van plantaardig materiaal. Het is milieuvriendelijk omdat je voedingsstoffen (plantenresten) uit de tuin hergebruikt. Compost houdt het bodemleven met nuttige bacteriën in evenwicht en gaat ziekteverwekkers tegen. Het heeft een wat lage voedingswaarde, maar het verbetert wel de bodemstructuur, waardoor de graswortels de voedingsstoffen beter kunnen opnemen. Er zijn verschillende keurmerken voor compost, zie de Keurmerkenwijzer.

Keurmerken en beweringen

Er zijn geen keurmerken of certificaten speciaal voor gazonmest.

Op de website van Milieu Centraal is een keurmerkenwijzer te vinden. Hierin worden veel keurmerken op het gebied van duurzaamheid en milieu genoemd en uitgelegd.

Bewaren en weggooien

Lege verpakkingen gooi je weg bij het restafval. Is de verpakking van plastic dan kan dit ook bij het plastic afval als dat apart wordt ingezameld. Is de verpakking van karton, dan kan dit bij het oud papier.

Meer informatie over het weggooien van producten vind je op de website van Milieu Centraal.