Relevant voor

Toepassing

Bisfenol A (BPA) is een chemische stof die in veel producten voorkomt. BPA kan worden gebruikt in plastics die worden toegepast in bijvoorbeeld bouwmaterialen, elektronica, plastic flessen, (voedsel) verpakkingsmateriaal, implantaten, infuusapparatuur en speelgoed. Daarnaast wordt BPA onder meer gebruikt als basis voor epoxy-verven en -lijmen, in bepaalde tandheelkundige materialen, in inkt en in thermisch papier waaronder kassabonnen.

Actuele stand van zaken

De afgelopen jaren is er veel discussie geweest over de veiligheid van het gebruik van BPA in producten. Dit zijn discussies over de hormoon-verstorende eigenschappen en schadelijke effecten op het immuunsysteem van BPA. Doordat BPA in veel producten kan voorkomen, wordt iedereen in zekere mate aan de stof blootgesteld. Er kunnen namelijk kleine hoeveelheden BPA vanuit producten loskomen (migreren). Bij wet is geregeld dat deze migratie niet boven een bepaalde grens uit mag komen, zodat de hoeveelheden geen effect hebben op de gezondheid. Uit recente dierstudies komen aanwijzingen dat BPA al bij lage blootstelling mogelijk een schadelijk effect kan hebben op het immuunsysteem van ongeboren kinderen en jonge kinderen.

Er zijn een aantal Europese regels voor het gebruik van BPA in producten. Deze zijn de laatste jaren ingesteld, maar sommige worden de komende jaren nog aangescherpt. Dit om er voor te zorgen dat je niet wordt blootgesteld aan schadelijke hoeveelheden. Voor verschillende producten zijn maatregelen getroffen:

  • BPA mag niet meer gebruikt worden in:
    - Babyflessen en anti-lekbekers en anti-lekflessen
    - Persoonlijke verzorgingsproducten
    - Thermisch papier (zoals kassabonnen; geldt vanaf 2 januari 2020)
  • BPA mag niet meer aantoonbaar zijn in verpakkingen van baby- en peutervoedsel. Voor het gebruik van BPA in overige verpakkingsmaterialen voor voedsel is afgesproken dat BPA met maximaal 0,05 mg/kg voedsel uit het verpakkingsmateriaal mag ‘loskomen’(migreren) en zo in je eten kan komen. Meer informatie over BPA in relatie met voeding vind je bij het Voedingscentrum.
  • Er is een migratielimiet voor BPA vastgelegd in de Europese richtlijn Speelgoed. Voor speelgoed voor kinderen tot de leeftijd van drie jaar en in speelgoed dat bedoeld is om in de mond te nemen (bijvoorbeeld een bijtring), is de migratielimiet 0,1 mg/l. Per november 2018 wordt deze verlaagd naar 0,04 mg/l.

Risicotoelichting

BPA kan in veel verschillende soorten producten voor komen, waardoor het mogelijk is dat iedereen er wel aan blootgesteld wordt. Je komt voornamelijk in contact met BPA via voedingsmiddelen die in aanraking zijn gekomen met voedselverpakkingen waarin BPA is verwerkt. Daarnaast kan BPA via de huid in je lichaam terecht komen vanuit kassabonnen. Of via persoonlijke verzorgingsproducten die in aanraking komen met verpakkingsmateriaal waarin BPA is verwerkt. Ook kan BPA vanuit allerlei producten terecht komen in huisstof. Vooral kleine kinderen kunnen huisstof binnen krijgen tijdens spelen op de grond.

Bij zijn producten met BPA erin voor zowel baby’s, als kinderen en volwassenen en hoef je je dus geen zorgen te maken.

Wel is het zo dat baby’s en kinderen een hogere blootstelling kunnen hebben vanwege hun lagere lichaamsgewicht en door blootstelling aan BPA via bijvoorbeeld huisstof, moedermelk en eventueel infuusslangen. Er zijn aanwijzingen dat BPA al bij lage blootstelling mogelijk een schadelijk effect kan hebben op de ontwikkeling van onder andere het zenuwstelsel en het immuunsysteem van (ongeboren) kinderen. Daarom is het goed om te zorgen dat baby’s en jonge kinderen zo min mogelijk BPA binnen krijgen. Ook is het van belang dat de blootstelling voor zwangeren en vrouwen die borstvoeding geven minimaal is.