Toepassing

Natriumtetraboraat, ook wel bekend als borax, wordt soms gebruikt in oogdruppels en lenzenvloeistof voor harde lenzen, met als functie het regelen van de zuurgraad ( ). Ook kan het gebruikt worden als ontsmettingsmiddel in talkpoeder en badproducten.

Natriumtetraboraat wordt als biocide gebruikt in houtverduurzamingsmiddelen. Houtverduurzaming is een proces om hout, vooral niet-tropisch hardhout, beter bestand te maken tegen klimaat- en omgevingsomstandigheden.

Actuele stand van zaken

Uit verschillende onderzoeken naar de ontwikkeling en voortplanting van dieren blijkt dat blootstelling aan natriumtetraboraat bij dieren nadelige effecten kan hebben. Natriumtetraboraat is dan ook een zogenaamde reproductie-toxische stof. Daarom mag er in consumentenproducten, zoals bijvoorbeeld schoonmaakmiddelen niet meer dan 4.5% natriumtetraboraat zitten.

In de Cosmeticaverordening is voor vastgelegd welke maximale hoeveelheden natriumtetraboraat (uitgedrukt in boorzuur) in bepaalde type producten gebruikt mogen worden. Zo geldt voor badproducten dat er niet meer dan 18%  in mag zitten, voor haarproducten niet meer dan 8%, voor talkpoeder 5%, voor mondproducten 0,1% en voor andere producten 3%. In producten voor kinderen jonger dan drie jaar mag geen natriumtetraboraat zitten.

Voor speelgoed geldt dat het moet voldoen aan de eisen uit de Europese Speelgoedrichtlijn 2009/48/EG. Deze richtlijn stelt onder andere eisen aan de chemische stoffen in speelgoed, waaronder het element borium . De hoeveelheid borium dat uit een vloeibaar/plakkerig speelgoedproduct vrijkomt mag niet meer zijn dan 300 mg/kg (migratielimiet). Op basis van deze wettelijke gehalte-eisen controleert de NVWA of producenten zich aan de regels houden.

Natriumtetraboraat staat op de in de EU goedgekeurde lijst met werkzame stoffen, zoals bepaald in de Biocidenverordening. Natriumtetraboraat mag gebruikt worden in houtverduurzamingsmiddelen.

Risicotoelichting

Bij zijn producten met natriumtetraboraat erin voor zowel baby’s, kinderen als volwassenen en hoef je je dus geen zorgen te maken. Gebruik de producten wel waarvoor ze bedoeld zijn.

Als je wordt blootgesteld aan natriumtetraboraat, dan is het van vele factoren afhankelijk wat er gebeurt: de mate van blootstelling, de duur en wijze van blootstelling. Als je in één keer aan een grote hoeveelheid borax wordt blootgesteld kan het irritatie, diarree, braken en krampen veroorzaken. Op de lange termijn kan blootstelling aan natriumtetraboraat een effect hebben op de vruchtbaarheid. Het zou effecten kunnen veroorzaken op de mannelijke voortplantingsorganen.

In veel recepten voor zelf slijm maken is natriumtetraboraat (borax) een van de ingrediënten, meestal in de vorm van borax-houdende lenzenvloeistof. Er wordt continu onderzoek gedaan naar de veiligheid van chemische stoffen in producten die we dagelijks gebruiken. Die onderzoeken naar de veiligheid zijn alleen gericht op het gebruik van een product waarvoor het bedoeld is. Lenzenvloeistof is bedoeld om lenzen mee schoon te maken en in te bewaren. Het gebruik van borax-houdende lenzenvloeistof voor het maken van slijm is van lenzenvloeistof. Op dit onbedoelde gebruik is het product niet getest en daarom is niet met zekerheid te zeggen of het veilig is om het op deze manier te gebruiken.