Verschillende manieren van denken

Voor het gebruik van chemische stoffen in producten die je in en om huis gebruikt gelden strenge regels. Over de veiligheid van deze chemische stoffen kun je desondanks toch op verschillende manieren denken. Een producent voegt bijvoorbeeld een toe om een product langer houdbaar te maken en daarmee veiliger voor de consument. Een consumentenorganisatie kan adviseren om een product met die chemische stof erin te vermijden als je er allergisch voor bent. De overheid zal zeggen dat het product is omdat het voldoet aan de regels. En een consument gebruikt misschien liever een natuurlijk product, zonder het conserveermiddel erin.
Over veiligheid kun je dus verschillend denken. En dat zorgt soms voor discussies.

Wat vinden de producenten?

Alle chemische stoffen die in producten zitten, zitten daar in met een reden. Bijvoorbeeld om een scheerzeep te laten schuimen, een shampoo lekker te laten ruiken, de ramen streeploos op te laten drogen of je kleding een mooie kleur te geven. Welke chemische stoffen producenten daarvoor mogen gebruiken is in wetgeving vastgelegd. Zo zorgen we ervoor dat producten veilig zijn voor consumenten.

Soms is er discussie over een chemische stof. Het kan riskant zijn om een chemische stof weg te laten en te vervangen door een andere stof. Over de veiligheid van die nieuwe stof is misschien nog minder bekend. Een product kan ook duurder worden als een andere chemische stof wordt gebruikt of zelfs economisch gezien onrendabel.

Wat vindt de milieubeweging?

Mensen die het milieu een warm hart toedragen maken zich niet alleen zorgen over schadelijke effecten voor de mens. Zij kijken ook wat er mis kan gaan in onze omgeving met planten en dieren. Dat gebeurt op verschillende manieren. Bijvoorbeeld tijdens het winnen van grondstoffen. En tijdens de productie in de fabriek, waarbij schadelijke stoffen als afval naar buiten kunnen komen. Helaas zijn (nog) niet alle producten die we weggooien te recyclen, waardoor sommige gevaarlijke stoffen in het milieu terecht kunnen komen. Iedereen kan een steentje bijdragen voor een beter milieu door bijvoorbeeld een verfkwast niet onder de kraan uit te spoelen.

Wat vindt de wetenschap?

Wetenschappers kunnen verschillend denken over de veiligheid van producten en chemische stoffen. Niet alle stoffen en producten hoeven uitgebreid te worden onderzocht. Ook is het niet altijd noodzakelijk om te onderzoeken of er nadelige effecten van een chemische stof op de gezondheid op langere termijn zijn. Hierdoor ontstaan soms discussies tussen wetenschappers. Maar de wetenschappers zijn meestal eensgezind: chemische stoffen die bewezen schadelijk zijn voor de gezondheid worden afgeraden. Overheden stellen de regels vervolgens bij en producenten passen hun producten aan.

Wat vindt de overheid?

De Nederlandse overheid heeft regels opgesteld waaraan consumentenproducten die op de markt zijn moeten voldoen. Als onderzoek aantoont dat een chemische stof niet veilig is of als daar duidelijke aanwijzingen voor zijn, neemt de overheid maatregelen. Nederland volgt daarin vaak wat er op Europees niveau wordt besproken en besloten. Als het nodig is, kan de Nederlandse overheid extra nationale regels opstellen. Dat doen andere Europese landen soms ook. Zo hebben bijvoorbeeld Denemarken en Frankrijk voor het gebruik van de weekmaker BPA in producten strengere eisen gesteld, ook al is niet volledig bekend of deze chemische stoffen schade kunnen aanrichten.

Wat zeggen belangenorganisaties voor consumenten?

Belangenorganisaties zien graag dat de overheid strengere eisen oplegt aan producenten als het gaat om het gebruik van (schadelijke) chemische stoffen in producten. Andere landen zoals Denemarken en Frankrijk worden vaak als goed voorbeeld genoemd. Belangenorganisaties geven consumenten daarnaast ook tips over alternatieve producten en over hoe producten veilig en goed te gebruiken zijn.

Wat vind jij?

Misschien ben je iemand die producten met zo min mogelijk schadelijke stoffen in huis wil halen. Of misschien wil je alleen weten wat er in de producten zit die je dagelijks gebruikt. Wat je mening ook is, het helpt om je zo goed mogelijk te informeren, zodat je bewuste keuzes kunt maken.