Wat moet je weten

Waarom zitten er chemische stoffen in doe-het-zelf producten?

Als er geen chemische stoffen in deze producten zouden zitten, dan zouden ze niet werken; de wasbenzine zou niet reinigen, het behangplaksel niet plakken en de smeerolie niet smeren. De verschillende chemische stoffen in doe-het-zelf producten hebben een duidelijke functie. Het kan een reinigende stof zijn of een , kleefmiddel, vulmiddel of .

Aan welke eisen moeten doe-het-zelf producten voldoen?

Doe-het-zelf producten moeten voldoen aan de Europese richtlijn Algemene productveiligheid (2001/95/EC). Dit houdt in dat fabrikanten en importeurs verplicht zijn om ervoor te zorgen dat producten zijn voor consumenten bij . Daarnaast moeten de producten voldoen aan de REACH Verordening (1907/2006/EG). De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) houdt toezicht op de naleving van de wet- en regelgeving door bedrijven.

Gevaarsymbolen

Op producten met gevaarlijke ingrediënten staan vaak gevaarsymbolen. Het is belangrijk om goed te weten wat deze symbolen betekenen, zodat je het product veilig kunt gebruiken. Het gaat om rood-wit symbolen die aangeven of een product giftig is, snel ontvlambaar of schadelijk voor het milieu. Gebruik een product daarom altijd zoals beschreven op de gebruiksaanwijzing. Op de website van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit vind je meer informatie over gevaarsymbolen.

Waarschuwingszinnen

Op etiketten van doe-het-zelf producten lees je soms H- en P-zinnen. Dit zijn waarschuwingszinnen uit de Europese CLP verordening (Classification, Labelling and Packaging oftewel indeling, etikettering en verpakking). H-zinnen geven gevaren – in het Engels hazards – aan. P-zinnen geven aan dat je voorzorgsmaatregelen moet treffen – precautions. Een voorbeeld van een H-zin is: Zeer licht ontvlambaar. Een voorbeeld van een P-zin is: In goed gesloten verpakking bewaren. Op sommige (oude) verpakkingen van voor 2015 staan soms nog R-zinnen en S-zinnen. R-zinnen gaan over het - risk. Bijvoorbeeld: Irriterend voor de huid.  S-zinnen gaan over safety. Een voorbeeld is: Achter slot bewaren. Of: Buiten bereik van kinderen houden. Een overzicht van alle waarschuwingszinnen is te vinden op de website van het RIVM.

Voorzorgsmaatregelen

Gebruik een doe-het-zelf product altijd volgens de aanwijzingen op de verpakking. Zo weet je zeker dat je het product veilig gebruikt. Op de website van VeiligheidNL vind je meer informatie over etiketten en voorzorgsmaatregelen.

Bewaren en weggooien

Het is niet altijd duidelijk in welke bak je doe-het-zelf producten weg kunt gooien. Lijm en kit kunnen bijvoorbeeld bij het restafval, terwijl wasbenzine bij het Klein Chemisch Afval gaat.

Meer informatie over het weggooien van producten vind je op de website van Milieu Centraal. Daar vind je een Afvalscheidingswijzer die aangeeft in welke bak producten weggegooid kunnen worden.

Keurmerken en beweringen

Er zijn geen speciale keurmerken voor doe-het-zelf producten. Op de website van Milieu Centraal vind je een keurmerkenwijzer. Hier zijn wel keurmerken te vinden voor de productcategorie hout en klussen.

Ingrediënten

Doe-het-zelf producten kunnen heel verschillend zijn, wat betreft functie en dus ook wat betreft samenstelling. Veel voorkomende ingrediënten zijn: oplosmiddelen, vulstoffen, kleefstoffen en hulpstoffen. Al deze chemische stoffen hebben een eigen functie. Zo kan een oplosmiddel ervoor zorgen dat na verdamping je lijm plakt, en maken conserveermiddelen dat je product niet snel bederft.

Chemische stoffen in doe-het-zelf producten die vragen oproepen

  • Conserveermiddelen: Deze stoffen worden gebruikt om een product langer houdbaar te houden, bijvoorbeeld 5-chloor-2-methyl-isothizool-3-on en 2-methyl-2 H-isothiazool-3-on in kit of lijm. Je kunt echter ook (huid)allergisch zijn voor deze stoffen.
  • Isocyanaten: Deze stoffen zitten bijvoorbeeld in pur en zorgen ervoor dat pur schuimt en hard wordt. Voorbeelden van deze stoffen zijn di-isocyanaat en polyol. Voor isocyanaten kun je een huidallergie of een luchtwegallergie ontwikkelen of hebben.
  • Chroom-6: Dit kan bijvoorbeeld in producten met een buitenlaag van chroom, in verflagen of verduurzaamd hout zitten. Als je zulke materialen bewerkt door te schuren, slijpen of te zagen, kan stof met chroom-6 vrijkomen. Ook kan chroom-6 in kleine hoeveelheden in cement voorkomen, omdat het in de grondstoffen zit waaruit cement is gemaakt. Chroom-6 kan kanker veroorzaken als je het inademt of inslikt. Ook kan chroom-6 bij inademen of contact met de huid voor een allergische reactie zorgen. 

Tips

Lees het etiket

Wees voorzichtig bij het gebruik van doe-het-zelf producten. Lees voor gebruik altijd het etiket met de gevaarsymbolen en neem de voorzorgsmaatregelen in acht. Op de verpakking staat ook de gebruiksaanwijzing. Als je die volgt, weet je zeker dat je het product veilig gebruikt.

Bescherm jezelf

Gebruik handschoenen en een mondkapje als dit wordt aangeraden op het etiket. Zo voorkom je contact met je huid en adem je minder schadelijke stoffen in.

Goed ventileren

Voor veel doe-het-zelf producten geldt dat het goed is om de ruimte waarin je werkt goed te ventileren. Zo adem je minder schadelijke stoffen in.

Buiten bereik van kinderen

Houd doe-het-zelf producten buiten bereik van kinderen. Helpt je kind je graag, neem dan de juiste voorzorgsmaatregelen en blijf in de buurt.